Dla przykładu jest to: w przypadku korzystania z usług pełnomocnika- złożenie pełnomocnictwa szczególnego, odbywanie posiedzeń przy drzwiach zamkniętych, odbywanie się rozprawy bez względu na niestawiennictwo jednej ze stron czy obligatoryjny dowód z przesłuchania stron.

Sądy orzekają separację w dwóch trybach: procesowym i nie procesowym , a wybór trybu zależy od tego, czy żądanie separacji składa tylko jeden z małżonków, czy jest to ich wspólny wniosek.

1. Postępowanie w sprawie o separację w trybie procesowym

Sprawa o separację na żądanie jednego z małżonków rozpoznawana jest w tak zwanym postępowaniu odrębnym w sprawach małżeńskich.

W sprawie o separacje wykluczone jest powództwo wzajemne, nie może zostać wszczęta odrębna sprawa o rozwód albo o separację .

W każdym stanie sprawy o rozwód lub separację sąd może skierować strony do mediacji w celu ugodowego załatwienia spornych kwestii dotyczących zaspokojenia potrzeb rodziny, alimentów, sposobu sprawowania władzy rodzicielskiej, kontaktów z dziećmi oraz spraw majątkowych podlegających rozstrzygnięciu w wyroku orzekającym rozwód lub separację.

W sprawie o separację właściwy rzeczowo jest sąd okręgowy w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma – sąd miejsca zamieszkania powoda.

Od pozwu w sprawie o separację pobiera się opłatę stałą w kwocie 600 zł . W razie zasądzenia alimentów na rzecz małżonka w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji pobiera się od zobowiązanego małżonka opłatę stosunkową od zasądzonego roszczenia. Jeżeli w sprawie o separację nakazano eksmisję jednego z małżonków albo podział majątku wspólnego, pobiera się także opłatę w wysokości przewidzianej od pozwu lub wniosku w takiej sprawie.

2. Postępowanie w sprawie o separację w trybie nie procesowym

W sprawie o separację na zgodny wniosek małżonków stosuje się przepisy nieprocesowe. Uczestnikami takiego postępowania nie mogą być inne osoby niż sami małżonkowie. Zgodny wniosek  małżonków o orzeczenie separacji może zostać zawarty w jednym dokumencie lub też małżonkowie mogą zgłosić wnioski zawarte w dwóch dokumentach. W tym trybie niestawiennictwo uczestników nie tamuje rozpoznania sprawy oraz nie stosuje się przepisów o wyroku zaocznym.

Sąd, orzekając  separacje w  trybie nieprocesowym , wydaje  nie wyrok, ale postanowienie. Od takiego postanowienia  każdemu z małżonków będących uczestnikami sprawy przysługuje apelacja . Małżonkom w sprawach o separację nie przysługuje  natomiast skarga kasacyjna.

Inne są także koszty takiego postępowania, bowiem od wniosku o separację na zgodne żądanie małżonków pobiera się opłatę stałą w wysokości 100 zł, a nie 600 zł. jak w przypadku pozwu o separację. Opłatę w takiej samej wysokości  czyli 100 zł pobiera się od wniosku o zniesienie separacji. Także i w trybie przepisy prawa  wymagają przeprowadzenia rozprawy przed wydaniem postanowienia o separacji, a ponadto sad  sąd ma obowiązek przeprowadzenia próby pojednania małżonków.

Ustawodawca wprowadził zasadę, zgodnie z którą skutki separacji są takie jak skutki rozwodu, z różnicami zawartymi w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego regulujących separację, niezależnie od tego w jakim trybie separacja została orzeczona tzn. wyrokiem czy postanowieniem.

W sprawie o separację sąd stwierdza także, czy i który z małżonków ponosi winę za rozkład pożycia.

Brak orzeczenia o winie występuje w dwóch przypadkach.

Po pierwsze, jeżeli orzeczenie separacji następuje na podstawie zgodnego żądania małżonków, czyli jeżeli sprawa o separację toczy się w trybie nieprocesowym i po drugie, na zgodne żądanie małżonków sąd zaniecha orzeczenia o winie.

A zatem zarówno w trybie procesowym, jak i nieprocesowym sąd w sprawie o separację w powyższych przypadkach nie orzeka o winie rozkładu pożycia.

3. Separacja – jakie dokumenty trzeba złożyć w sądzie?

Wystąpienie z roszczeniem o separację, zarówno w formie pozwu, jak i wniosku,  wiąże się z koniecznością dołączenia aktów stanu cywilnego – aktu małżeństwa, a w przypadku, gdy są małoletnie dzieci również aktów urodzenia dzieci.

W przypadku żądania orzeczenia winy jednego z małżonków, należy złożyć do sądu dowody potwierdzające winę drugiego małżonka w rozkładzie wspólnego pożycia. Mogą to być zdjęcia wskazujące na nawiązanie pożycia z inną osobą, wyroki potwierdzające popełnienie przestępstwa przeciwko małżonkowi, czy też raporty detektywa, wiadomości sms lub z portali społecznościowych potwierdzające zdradę. Należy także przedłożyć potwierdzenie uiszczenia opłaty sądowej.

autor: Arkadiusz Grzechowiak-radca prawny

Jeśli potrzebują Państwo fachowego wsparcia prawnego  w sprawach rozwód, czy separację zachęcamy do kontaktu z Kancelarią Radcy Prawnego- Arkadiusz Grzechowiak w Koninie. Prowadzimy sprawy na terenie Konina, Słupcy, Turku , Koła, a w razie potrzeby także w innych lokalizacjach. Doradzimy w sposób jasny i zrozumiały  jak w sposób optymalny realizować przysługujące  Państwu prawa.